การวัดน้ำคือ "ตาที่สาม" ของนักเลี้ยง — บทความนี้สอนวิธีวัดแต่ละค่าและอ่านผลแบบมือใหม่ก็ทำเป็น (ละเอียดแต่ละตัวอ่านบทความเฉพาะได้)

ค่าที่ต้องวัดและความถี่

ค่าเป้าหมายวัดบ่อยแค่ไหน
ความเค็ม (SG)1.024–1.026ทุกวัน (ช่วงแรก) → สัปดาห์ละครั้ง
อุณหภูมิ24–27 °Cทุกวัน
แอมโมเนีย0 (อันตรายเสมอ)ช่วงไซเคิล/ปล่อยปลาใหม่
ไนไตรต์0ช่วงไซเคิล/ปล่อยปลาใหม่
ไนเตรต2–20 ppm (รีฟ 2–10)สัปดาห์ละครั้ง
pH8.0–8.4สัปดาห์ละครั้ง
KH7–11 dKHสัปดาห์ละครั้ง (มีปะการังถี่ขึ้น)

วิธีวัดแต่ละค่า (แบบชุดหยด)

  • ความเค็ม: refractometer (ปรับศูนย์ด้วยน้ำ RO/DI ก่อนทุกครั้ง) — แม่นกว่าไฮโดรมิเตอร์ลูกลอย
  • แอมโมเนีย/ไนไตรต์/ไนเตรต: ชุดหยด — เติมน้ำตัวอย่างตามขีด + หยดน้ำยา + เขย่า + เทียบสี (อ่านค่าภายในเวลาที่ฉลากกำหนด)
  • pH: ชุดหยดหรือ pH meter (meter ต้องสอบเทียบสม่ำเสมอ)
  • KH: ชุดหยดนับหยดจนเปลี่ยนสี = dKH (วิธีแม่นที่มือใหม่ควรฝึก)

เทคนิคให้วัดแม่น

  • ล้างหลอด/ขวดด้วยน้ำตัวอย่างก่อนวัด (กันค้างเก่า)
  • อ่านค่าหน้าแสงธรรมชาติ/พื้นขาว เทียบสีที่ระดับสายตา
  • วัดเวลาเดิมของวัน (กลางวัน/กลางคืนค่าต่างกัน โดยเฉพาะ pH)
  • จดค่าทุกครั้งเป็นกราฟ (เห็นแนวโน้มสำคัญกว่าตัวเลขเดี่ยว)

อ่านผลแล้วทำอะไร (เบื้องต้น)

  • แอมโมเนีย/ไนไตรต์ > 0: ระบบกรองไม่พอ/ปล่อยปลาเร็ว — เปลี่ยนน้ำ + เติมแบคทีเรีย + ลดอาหาร (อ่านบทความแอมโมเนียพุ่ง)
  • ไนเตรตสูง: เปลี่ยนน้ำ/สาหร่าย/ลดอาหาร (อ่านบทความไนเตรต)
  • pH ต่ำ: ระบายอากาศ/เช็ค KH (อ่านบทความ pH)
  • KH ตก: ปะการังใช้ไป — เติมตามบทความ KH/Ca/Mg
  • ความเค็มแกว่ง: เติมน้ำจืดชดเชยการระเหย + ตรวจ ATO
มือใหม่ควรฝึกวัด ความเค็ม + แอมโมเนีย + ไนไตรต์ + ไนเตรต + KH ให้เป็นก่อน (5 ตัวนี้ตอบโจทย์ 90% ของปัญหา) — วัดแล้วจดเป็นกราฟ จะเริ่ม "อ่านตู้จากตัวเลข" ได้เก่งขึ้นเรื่อย ๆ